Blokady układu współczulnego
Blokada zwoju gwiaździstego
Kiedy blokada zwoju gwiaździstego może pomóc?
Piekący ból ręki, nadwrażliwość na dotyk, zmiany temperatury lub koloru skóry mogą towarzyszyć zespołom bólowym, w których uczestniczy układ współczulny. U wybranych pacjentów blokada zwoju gwiaździstego pomaga ocenić ten mechanizm i może zmniejszyć dolegliwości, ułatwiając codzienne czynności i rehabilitację.
CRPS kończyny górnej
Kompleksowy zespół bólu regionalnego, dawniej nazywany zespołem Sudecka. Blokada może pomóc ocenić udział układu współczulnego w podtrzymywaniu bólu, a jeśli przyniesie ulgę – ułatwić rehabilitację i poprawę funkcji ręki. Wyniki badań nad trwałym efektem są niejednoznaczne.
Ból po półpaścu i wybrane bóle neuropatyczne
Ból po półpaścu w obrębie twarzy, szyi lub kończyny górnej, gdy leki są niewystarczające, a także wybrane bóle po urazach, operacjach i bóle fantomowe kończyny górnej, jeśli podejrzewamy udział mechanizmu współczulnego. W przewlekłej neuralgii popółpaścowej decyzja jest indywidualna, a dowody skuteczności – ograniczone.
Zaburzenia naczynioruchowe dłoni
Np. objaw Raynauda – po ocenie przyczyny i możliwości standardowego leczenia.
Long COVID i PTSD
Blokadę badano u osób z utrzymującymi się objawami po COVID-19 oraz jako leczenie uzupełniające w zespole stresu pourazowego (PTSD). Część badań opisuje poprawę, ale nie jest to ustalony standard leczenia, a trwałość efektu pozostaje niepewna. W DOLORMED takie zastosowanie rozważamy po indywidualnej ocenie – w PTSD we współpracy z osobą prowadzącą leczenie psychiatryczne. Blokada nie zastępuje psychoterapii ani innych zalecanych metod.
Nie każdy ból neuropatyczny odpowiada na tę blokadę. Zabieg jest elementem planu leczenia, a nie zamiennikiem rehabilitacji i farmakoterapii.
Czym jest zwój gwiaździsty i jak działa blokada?
Zwój gwiaździsty to skupisko komórek nerwowych układu współczulnego w dolnej części szyi, na pograniczu z klatką piersiową. Wpływa m.in. na ukrwienie, temperaturę i potliwość górnej części ciała. Lek podany w jego okolicę czasowo ogranicza przewodzenie w szyjnym układzie współczulnym. Celem nie jest zniszczenie nerwu – to inny zabieg niż neuroliza chemiczna.
Podajemy środek znieczulający miejscowo z dodatkiem deksametazonu; skład i dawki dobieramy do wskazania i stanu zdrowia.
Jak wygląda kwalifikacja?
Zabieg zawsze poprzedza konsultacja kwalifikacyjna. Lekarz zbiera wywiad, bada pacjenta, analizuje dotychczasowe leczenie i ocenia, czy spodziewane korzyści przeważają nad ryzykiem. Sama zmiana w MR lub TK nie jest wskazaniem do tego zabiegu.
Na konsultację zabierz dokumentację dotyczącą problemu, wyniki badań, wypisy i opisy operacji. Przygotuj pełną listę leków z dawkami i porą przyjmowania, informację o lekach i zabiegach, które nie pomogły albo powodowały działania niepożądane, oraz o alergiach. Jeśli używasz aparatu słuchowego, weź go ze sobą, a gdy trudno Ci zapamiętać zalecenia, przyjdź z bliską osobą.
Jak przygotować się do blokady?
Na zabieg przyjdź z osobą towarzyszącą – w DOLORMED jest to wymagane także bez sedacji. Leków przeciwkrzepliwych i przeciwpłytkowych nie odstawiaj samodzielnie – zasady ustala lekarz. Zgłoś infekcję, gorączkę, ciążę lub jej możliwość, alergie, problemy z oddychaniem, połykaniem, przewlekłą chrypkę i wcześniejsze operacje szyi. Przy cukrzycy uzgodnij kontrolę glikemii, bo deksametazon może ją przejściowo podwyższyć. Załóż ubranie, które pozwala odsłonić szyję.
Jak przebiega zabieg?
Zabieg wykonujemy w wyznaczony dzień zabiegowy, pod kontrolą USG. Po odkażeniu skóry lekarz ocenia w USG tkanki szyi i położenie naczyń, a następnie pod kontrolą obrazu wprowadza igłę i podaje lek. W okolicy szyi blisko siebie znajdują się naczynia, nerwy i inne ważne struktury – USG pozwala je uwidocznić i obserwować rozchodzenie się leku.
Zabieg trwa zwykle około 30 minut, a cały pobyt jest dłuższy ze względu na przygotowanie i obserwację. Zabiegi wykonuje osobiście lekarz z ponad 20-letnim doświadczeniem w technikach inwazyjnych.
Czy zabieg boli? Czy można skorzystać z sedacji?
Możesz odczuwać krótkie ukłucie, pieczenie lub rozpieranie – o nasilonym bólu informuj lekarza na bieżąco. Lekka sedacja jest możliwa na życzenie – opcjonalna i dodatkowo płatna. Przy ocenie diagnostycznej stosujemy ją ostrożnie, bo leki uspokajające mogą wpływać na interpretację wyniku.
Co można odczuwać po blokadzie?
Po stronie zabiegu mogą przejściowo pojawić się opadnięcie powieki i zwężenie źrenicy (zespół Hornera), zaczerwienienie oka, uczucie ciepła twarzy i ręki, chrypka, zmienione połykanie lub drętwienie ręki. Objawy te zwykle ustępują wraz z działaniem leku. Sam zespół Hornera nie dowodzi skutecznego leczenia bólu.
Zalecenia po zabiegu
Jedzenie i picie rozpocznij dopiero po potwierdzeniu prawidłowego połykania. Do domu wróć z osobą towarzyszącą i w dniu zabiegu nie prowadź pojazdów. Unikaj intensywnego wysiłku w dniu zabiegu. W CRPS ulgę warto wykorzystać do możliwie wczesnej rehabilitacji, a przy long COVID – dostosować aktywność do tolerancji wysiłku. Przy cukrzycy kontroluj glikemię według ustaleń.
Jakiego efektu można oczekiwać?
Ulga może ograniczyć się do czasu działania leku, trwać dłużej albo nie wystąpić. Przed zabiegiem ustalamy, co będziemy oceniać – nasilenie bólu, zużycie leków, sprawność ręki. Jeśli blokada pomoże, łatwiejsze mogą stać się ubieranie, chwytanie przedmiotów, sen i ćwiczenia. Kolejną blokadę rozważamy na podstawie efektu poprzedniej – nie planujemy automatycznej serii.
Czy blokada jest bezpieczna?
Częstsze, zwykle przemijające dolegliwości to tkliwość lub siniak, zawroty głowy i opisane wyżej zmiany głosu, połykania i wyglądu oka, a po sterydzie – zaczerwienienie twarzy, trudności ze snem lub wzrost glikemii. Rzadziej może dojść do zakażenia, krwiaka, reakcji na lek, przedłużających się zaburzeń czucia, uszkodzenia sąsiednich struktur lub odmy opłucnowej. Bardzo rzadko występują poważne powikłania, np. krwawienie z uciskiem na drogi oddechowe, podanie leku do naczynia czy toksyczne działanie znieczulenia.
Nagła duszność, obrzęk szyi, ból w klatce piersiowej, utrata przytomności, drgawki lub nowe osłabienie kończyn wymagają natychmiastowej pomocy – zadzwoń pod numer 112. Utrzymujące się trudności w połykaniu, gorączka lub zaczerwienienie miejsca wkłucia wymagają pilnego kontaktu z lekarzem.
Powiązane strony
Najczęstsze pytania
Czy blokada zwoju gwiaździstego uszkadza nerw?
Nie jest to jej celem – lek czasowo hamuje przewodzenie. Nie podajemy środka neurolitycznego. Jak przy każdej iniekcji w pobliżu nerwów, uszkodzenie nerwu pozostaje jednak rzadkim możliwym powikłaniem.
Czy opadnięcie powieki oznacza, że blokada pomogła?
Wskazuje na działanie leku w części układu współczulnego. O korzyści świadczy zmiana objawów i funkcjonowania, a nie sam wygląd oka.
Czy to „reset układu nerwowego”?
To uproszczenie. Zabieg czasowo zmienia przewodzenie w wybranej części układu współczulnego i nie jest uniwersalnym leczeniem stresu ani zmęczenia.
Ile kosztuje blokada zwoju gwiaździstego?
Aktualną cenę znajdziesz w cenniku zabiegów leczenia bólu. Ostateczny koszt lekarz przedstawia podczas kwalifikacji.
Czy potrzebne jest skierowanie?
Nie. Przyjmujemy osoby dorosłe prywatnie i bez skierowania – w Lesznie, przy ul. Działyńskich 15, wejście B. Korzystają z tego także pacjenci z okolicznych miejscowości.
Opracowanie medyczne: lek. Krzysztof Szulc, specjalista neurolog, lekarz medycyny bólu. Aktualizacja: 04.11.2026.
Źródła:
- Benzon H.T. i wsp. Use of corticosteroids for adult chronic pain interventions: sympathetic and peripheral nerve blocks, trigger point injections. Regional Anesthesia & Pain Medicine.
- van der Spek D.P.C. i wsp. Complex regional pain syndrome. Pain Practice. 2025.
- Kang H.Y. i wsp. Clinical practice guidelines for the management of refractory postherpetic neuralgia by the Korean Pain Society. Korean Journal of Pain. 2026.
- Peddireddy S. i wsp. Stellate Ganglion Block in the Treatment of Long COVID: A Systematic Review. Current Pain and Headache Reports. 2026.
- Farrell N.F. i wsp. Stellate Ganglion Block for the Treatment of COVID-19-Induced Parosmia: A Randomized Clinical Trial. JAMA Otolaryngology–Head & Neck Surgery. 2025.
- Rae Olmsted K.L. i wsp. Effect of Stellate Ganglion Block Treatment on Posttraumatic Stress Disorder Symptoms: A Randomized Clinical Trial. JAMA Psychiatry. 2020.
Rejestracja i cennik
Jeżeli przewlekły ból ręki, twarzy lub szyi ze zmianami temperatury i koloru skóry utrzymuje się mimo leczenia, umów konsultację kwalifikacyjną w Centrum Medycznym DOLORMED w Lesznie.
