Termolezja
Termolezja (RFA)
Na czym polega termolezja?
Podczas termolezji lekarz umieszcza tuż przy nerwie, który przewodzi ból z chorego miejsca, cienką kaniulę z elektrodą. Generator wytwarza prąd o częstotliwości fal radiowych, który podgrzewa tkanki wokół końcówki elektrody do około 80°C. Na odcinku kilku milimetrów nerw zostaje wyłączony i przestaje przewodzić sygnały bólowe. Zabieg dotyczy drobnych gałązek czuciowych – w ten sposób nie leczy się nerwów odpowiadających za siłę mięśni rąk i nóg.
Termolezja ma kilka nazw: ablacja falami radiowymi (RFA, od ang. radiofrequency ablation), termoablacja, neurotomia lub denerwacja. Nerw po zabiegu stopniowo się odbudowuje, dlatego efekt jest czasowy – zwykle utrzymuje się dłużej niż po blokadzie, ale nie jest trwały. Termolezja nie usuwa przyczyny bólu, np. zmian zwyrodnieniowych stawu, lecz może zmniejszyć ból na tyle, by łatwiej było chodzić, spać i ćwiczyć.
Od termolezji klasycznej należy odróżnić termolezję pulsacyjną (PRF). W niej prąd podawany jest krótkimi impulsami, temperatura nie przekracza 42°C, a nerw nie jest uszkadzany. To odrębny zabieg o innych wskazaniach.
Kiedy termolezja może pomóc?
Termolezję rozważamy, gdy ból jest przewlekły – trwa zwykle dłużej niż 3 miesiące – ma wyraźne, możliwe do wskazania źródło, np. konkretne stawy, a leki, rehabilitacja i inne leczenie zachowawcze nie przyniosły wystarczającej poprawy. Bywa też możliwością dla osób, które nie mogą lub nie chcą poddać się operacji albo muszą na nią długo czekać.
Ból kręgosłupa ze stawów międzykręgowych
Najczęstszym wskazaniem jest przewlekły ból krzyża lub karku pochodzący ze stawów międzykręgowych, nazywany zespołem fasetowym. Ból bywa tępy, nasila się przy odchylaniu do tyłu, skręcaniu, długim staniu lub rano i może promieniować do pośladka i uda albo – z odcinka szyjnego – ku potylicy i barkom. W takim przypadku wyłączamy gałęzie przyśrodkowe nerwów rdzeniowych, które unerwiają chore stawy, w odcinku lędźwiowym, piersiowym lub szyjnym. W odcinku szyjnym termolezję rozważamy także w szyjnopochodnym bólu głowy, gdy jego źródłem jest górny staw międzykręgowy.
Staw krzyżowo-biodrowy
Przewlekły ból w dolnej części krzyża, zwykle poniżej talii i po jednej stronie, często promieniujący do pośladka, może pochodzić ze stawu krzyżowo-biodrowego. Termolezja dotyczy wtedy gałęzi bocznych nerwów krzyżowych, które przewodzą ból z tylnej części stawu. Ponieważ ich przebieg u różnych osób jest odmienny, stosujemy m.in. technikę palisadową: kilka elektrod ustawionych w rzędzie tworzy ciągłe pasmo zabiegu wzdłuż kości krzyżowej.
Kolano i biodro
W przewlekłym bólu kolana, najczęściej w chorobie zwyrodnieniowej, termolezja dotyczy nerwów kolanowych – drobnych gałązek czuciowych przewodzących ból z torebki stawu. Bywa rozważana u osób, które czekają na endoprotezę, nie mogą jej mieć lub chcą odsunąć decyzję o operacji. Podobnie można leczyć przewlekły ból stawu biodrowego, wyłączając gałązki czuciowe torebki stawowej. Przy biodrze dowody naukowe są skromniejsze, dlatego kwalifikujemy do zabiegu szczególnie ostrożnie.
Inne, rzadsze wskazania
W wybranych przypadkach termolezję stosujemy w bólu zależnym od układu współczulnego, a u osób z chorobą nowotworową – gdy ból ma ograniczone źródło, które można precyzyjnie wskazać. Takie wskazania zawsze rozważamy indywidualnie, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie choroby podstawowej.
Kiedy termolezja nie jest właściwym wyborem?
Termolezja stawów kręgosłupa nie leczy bólu korzeniowego, czyli rwy kulszowej lub ramiennej spowodowanej przepukliną krążka czy uciskiem korzenia – w takich sytuacjach rozważa się inne metody, np. zastrzyk nadtwardówkowy. Nie pomoże też w bólu rozlanym, gdy nie da się wskazać jego źródła, ani w bólu wynikającym z innej choroby wymagającej leczenia, np. złamania, zakażenia czy guza. Sam opis zmian zwyrodnieniowych w RTG lub rezonansie nie jest wskazaniem do zabiegu: takie zmiany są częste także u osób bez bólu, a o kwalifikacji decydują objawy, badanie i wynik blokady diagnostycznej.
Przyczyny bólu krzyża i możliwości leczenia. → Ból szyi i rwa ramienna
Ból karku, sztywność szyi i ból głowy od karku. → Rwa kulszowa i rwa udowa
Gdy ból promieniuje do nogi – objawy i leczenie. → Zastrzyki nadtwardówkowe
Leczenie zabiegowe bólu korzeniowego. → Ortopedia
Ból kolana i biodra – konsultacja ortopedyczna. → Leczenie bólu
Konsultacja lekarza medycyny bólu w DOLORMED. →
Termolezja, PRF, kriolezja czy blokada – czym się różnią?
Blokada to podanie leku znieczulającego, czasem z dodatkiem sterydu. Pozwala sprawdzić, który nerw przewodzi ból, ale jej działanie zwykle jest krótsze. Termolezja klasyczna wyłącza nerw ciepłem i zwykle działa dłużej niż blokada. Termolezja pulsacyjna (PRF) nie niszczy nerwu, tylko zmienia jego działanie, dlatego można ją stosować także przy nerwach zawierających włókna ruchowe. Kriolezja działa zimnem i zachowuje strukturę nerwu, co ma znaczenie zwłaszcza przy nerwach biegnących płytko pod skórą i przy nerwiakach.
Przy stawach kręgosłupa, stawie krzyżowo-biodrowym i kolanie w grę wchodzą zwykle termolezja albo kriolezja. Metodę dobieramy indywidualnie po konsultacji i blokadzie diagnostycznej.
Neuromodulacja nerwu bez jego uszkodzenia. → Kriolezja
Zamrażanie nerwu pod kontrolą USG lub RTG. → Blokady diagnostyczne
Kiedy blokada ma sens i jak oceniamy jej efekt. →
Co mówią badania?
Termolezję stawów kręgosłupa stosuje się od lat 70. XX wieku, a mimo to wyniki badań nie są jednoznaczne. Międzynarodowe wytyczne wielu towarzystw naukowych z 2020 roku (odcinek lędźwiowy) i 2022 roku (odcinek szyjny) uznają, że termolezja może przynieść korzyść starannie dobranym pacjentom, a najlepszym testem przed zabiegiem jest blokada gałęzi przyśrodkowych. Brytyjski NICE zaleca rozważenie termolezji w przewlekłym bólu krzyża, gdy leczenie zachowawcze nie pomogło, a blokada diagnostyczna dała wyraźną ulgę.
Inne spojrzenie przedstawiają wytyczne opublikowane w 2025 roku w BMJ: oceniły one dowody dla termolezji stawów kręgosłupa jako bardzo niepewne i nie zalecają jej rutynowo, choć część towarzystw naukowych zakwestionowała metodologię tej analizy. Przegląd badań z 2026 roku wskazuje na niewielką przewagę termolezji nad zabiegiem pozorowanym przy niskiej lub umiarkowanej pewności dowodów. W bólu stawu krzyżowo-biodrowego wytyczne z 2025 roku uznają termolezję gałęzi bocznych za najlepiej udokumentowaną metodę zabiegową, a w bólu kolana wyniki zbiorczych analiz są rozbieżne – od niepewnych po klinicznie istotną poprawę.
Wspólny wniosek jest taki, że wynik termolezji w dużej mierze zależy od doboru pacjentów i techniki zabiegu. Dlatego tak dużą wagę przywiązujemy do kwalifikacji, blokady diagnostycznej i precyzyjnego ułożenia elektrody, a termolezję traktujemy jako część planu leczenia, który obejmuje także ruch i rehabilitację.
Kwalifikacja: konsultacja i blokada diagnostyczna
Termolezję zawsze poprzedza konsultacja. Lekarz pyta o charakter, miejsce i przebieg bólu, dotychczasowe leczenie, choroby i przyjmowane leki, przeprowadza badanie neurologiczne i ortopedyczne oraz analizuje wyniki badań obrazowych – RTG, rezonansu, tomografii lub USG. Jeśli brakuje potrzebnych badań, zleca je. Omawia też inne możliwości leczenia i to, czego można realnie oczekiwać po zabiegu.
Następnym krokiem jest zawsze blokada diagnostyczna – podanie niewielkiej ilości środka znieczulającego dokładnie w okolicę nerwów, które mają być leczone. Ani badanie, ani zdjęcia nie pozwalają jednoznacznie wskazać stawu odpowiedzialnego za ból, dlatego właśnie blokada jest najważniejszym testem przed termolezją. W ciągu kolejnych godzin i dni zapisujesz natężenie bólu w skali od 0 do 10 oraz to, jak radzisz sobie z czynnościami, które zwykle bolą, a wynik omawiamy na wizycie kontrolnej. Jeśli ból zmniejszył się co najmniej o połowę, jest to sygnał, że właśnie te nerwy przewodzą ból i termolezja ma szansę pomóc. Brak poprawy po blokadzie oznacza, że trzeba szukać innego źródła bólu lub innej metody leczenia.
Dobre przygotowanie pozwala lepiej wykorzystać czas konsultacji. Zabierz opisy badań, a jeśli wykonano rezonans lub tomografię – także same obrazy, najlepiej na płycie w formacie DICOM. Przynieś karty informacyjne ze szpitala i opisy operacji związane z bólem oraz pełną listę przyjmowanych leków z nazwą, dawką i porą przyjmowania. Zanotuj, jakie leki i metody leczenia już stosowano, które nie pomogły lub powodowały działania niepożądane, oraz alergie. Jeżeli korzystasz z aparatu słuchowego, zabierz go, a gdy trudno Ci zapamiętać zalecenia, przyjdź z osobą bliską.
Kto nie powinien mieć termolezji?
Zabiegu nie wykonujemy przy zakażeniu lub zmianach skórnych w miejscu planowanego wkłucia, przy gorączce i ostrej infekcji, w ciąży – jeśli zabieg wymaga kontroli RTG – a także wtedy, gdy pacjent nie może współpracować podczas zabiegu lub nie wyraża na niego zgody.
Szczególnej ostrożności wymagają zaburzenia krzepnięcia oraz leczenie przeciwkrzepliwe lub przeciwpłytkowe, źle wyrównana cukrzyca – ze względu na steryd podawany po zabiegu – poważne, niewyrównane choroby serca i płuc oraz niedawno przebyty zawał lub udar. Osoby z rozrusznikiem serca lub kardiowerterem-defibrylatorem kwalifikujemy po konsultacji kardiologicznej, ponieważ prąd o częstotliwości radiowej może zakłócać pracę urządzenia i trzeba odpowiednio przygotować je do zabiegu. Jeśli masz inny wszczepiony stymulator, np. rdzenia kręgowego, powiedz o tym podczas kwalifikacji. W takich sytuacjach o możliwości zabiegu decydujemy indywidualnie.
Jak przygotować się do zabiegu?
Przed zabiegiem poinformuj lekarza o lekach przeciwkrzepliwych i przeciwpłytkowych, cukrzycy, infekcji lub gorączce, ciąży, wszczepionych urządzeniach oraz alergiach – szczególnie na leki znieczulające, sterydy, środki odkażające i lateks. Nie odstawiaj leków samodzielnie: o ewentualnej zmianie decyduje lekarz po kwalifikacji. Pozostałe leki stosowane na stałe przyjmij jak zwykle, chyba że lekarz zaleci inaczej. Zasady dotyczące jedzenia i picia w dniu zabiegu przekażemy podczas kwalifikacji – są inne, jeśli zabieg ma się odbyć w sedacji.
W dniu zabiegu weź prysznic, nie stosuj kremów ani balsamów w okolicy zabiegu, zdejmij biżuterię i ubierz się wygodnie, tak aby łatwo było odsłonić leczone miejsce. Nie gol okolicy zabiegu – golenie może drobno uszkodzić skórę i zwiększyć ryzyko zakażenia. Jeśli owłosienie utrudniałoby zabieg, personel przytnie je maszynką tuż przed zabiegiem. Po zabiegu nie prowadź samochodu – zaplanuj powrót z osobą towarzyszącą lub inny transport.
Leki, ubiór, transport i dzień zabiegu. → Sedacja
Kiedy można rozważyć zabieg w płytkiej sedacji. →
Jak przebiega zabieg?
Termolezję wykonujemy w gabinecie zabiegowym. Przy zabiegach na kręgosłupie i stawie krzyżowo-biodrowym leżysz na brzuchu, przy kolanie – na plecach. Lekarz dezynfekuje skórę i znieczula ją miejscowo cienką igłą. Następnie wprowadza w pobliże nerwu cienką kaniulę z odsłoniętą końcówką – przy kręgosłupie, stawie krzyżowo-biodrowym i biodrze pod kontrolą RTG, a przy kolanie pod kontrolą USG lub RTG. Do kaniuli wprowadza elektrodę połączoną z generatorem.
Zanim nerw zostanie wyłączony, lekarz sprawdza położenie elektrody słabym prądem. Stymulacja czuciowa powinna wywołać mrowienie, ucisk lub znajomy ból w leczonej okolicy, a stymulacja ruchowa pozwala upewnić się, że w pobliżu nie ma nerwu sterującego mięśniami kończyny. Dopiero wtedy przez kaniulę podajemy lek znieczulający i włączamy ogrzewanie – zwykle do około 80°C przez mniej więcej półtorej minuty w każdym punkcie. W czasie jednej sesji leczymy zwykle kilka nerwów, a generator pozwala pracować jednocześnie kilkoma elektrodami. Na koniec przez kaniule podajemy lek znieczulający z niewielką dawką sterydu, który ma zmniejszyć przejściowe podrażnienie nerwu po zabiegu.
Cały zabieg trwa zwykle 30–60 minut. Na miejsca wkłuć zakładamy opatrunek, który zdejmujesz następnego dnia. Po krótkiej obserwacji wracasz do domu.
Czy termolezja boli? Czy możliwa jest sedacja?
Zabieg wykonujemy w znieczuleniu miejscowym. Najbardziej odczuwalne jest zwykle samo znieczulenie skóry – krótkie ukłucie i pieczenie. Później możesz czuć ucisk, a w czasie ogrzewania ciepło lub tępy, głęboki ból w leczonej okolicy, który zwykle szybko słabnie. Podczas stymulacji pojawia się mrowienie – powiedz lekarzowi, gdzie je czujesz, bo to pomaga precyzyjnie ustawić elektrodę. Dlatego przez cały zabieg pozostajesz z lekarzem w kontakcie. Jeśli bardzo obawiasz się zabiegu, możliwa jest płytka sedacja dożylna, w której jesteś rozluźniony, ale nadal możesz odpowiadać na pytania – powiedz o tym podczas kwalifikacji.
Dlaczego precyzja, sprzęt i doświadczenie mają znaczenie?
Gałązki nerwów leczonych termolezją są bardzo cienkie, a ich położenie różni się u poszczególnych osób. Obszar podgrzewany przez elektrodę również jest niewielki – aby zabieg zadziałał, końcówka musi znaleźć się wzdłuż nerwu, możliwie równolegle do niego. Zbyt daleko od nerwu zabieg będzie niepełny, a zbyt blisko nerwu ruchowego mógłby go uszkodzić. Kontrola RTG lub USG oraz stymulacja nerwu pozwalają precyzyjnie ustawić elektrodę i ominąć naczynia oraz nerwy ruchowe.
Zabieg wykonujemy generatorem NeuroTherm NT1100, który pozwala prowadzić termolezję jednocześnie kilkoma elektrodami z niezależną kontrolą temperatury każdej z nich, a także w trybie bipolarnym – prąd płynie wtedy między dwiema elektrodami i tworzy większe, ciągłe pole zabiegu. Stosujemy elektrody klasyczne i bipolarne, a w stawie krzyżowo-biodrowym także technikę palisadową.
W DOLORMED ten sam lekarz – neurolog i lekarz medycyny bólu – kwalifikuje do zabiegu, wykonuje blokadę diagnostyczną i termolezję. Ma ponad 20-letnie doświadczenie w technikach inwazyjnych i stale aktualizuje wiedzę na konferencjach i warsztatach.
Co dzieje się po zabiegu?
Przez 1–2 tygodnie miejsce zabiegu może być tkliwe, a ból przejściowo nawet silniejszy niż przed zabiegiem. Czasem pojawia się siniak, pieczenie lub nadwrażliwość skóry w leczonej okolicy, które zwykle ustępują w ciągu kilku tygodni. U osób z cukrzycą steryd może przez kilka dni podnieść poziom cukru we krwi – warto go wtedy częściej mierzyć. W razie potrzeby można przyjąć zwykłe leki przeciwbólowe – lekarz omówi je po zabiegu.
Przez 3–4 tygodnie unikaj przeciążania leczonej okolicy, np. dźwigania, długich marszów czy intensywnego sportu – zwykła codzienna aktywność jest możliwa i wskazana. Termin powrotu do pracy zależy od jej rodzaju i leczonego miejsca – ustalimy go przed wyjściem.
Mniejszy ból to dobry moment na rehabilitację. Ćwiczenia wzmacniające i poprawiające ruchomość pomagają lepiej wykorzystać czas, w którym dolegliwości są słabsze, i mogą wydłużyć efekt leczenia. Rehabilitację można prowadzić w DOLORMED. Wizytę kontrolną planujemy zwykle po 4–6 tygodniach – oceniamy wtedy efekt i ustalamy dalsze leczenie.
Kiedy pojawia się efekt i jak długo się utrzymuje?
Ponieważ w pierwszych dniach miejsce zabiegu bywa bolesne, poprawę najczęściej ocenia się po 2–4 tygodniach, choć u części osób ból zmniejsza się wcześniej. Nerw z czasem się odbudowuje, dlatego efekt jest czasowy – najczęściej utrzymuje się od kilku do kilkunastu miesięcy, u części osób dłużej, a u innych krócej. Nie da się z góry przewidzieć, jak długo potrwa w konkretnym przypadku. Zdarza się też, że po zabiegu ból z leczonych stawów słabnie, ale wyraźniej daje o sobie znać inne źródło bólu – wtedy wymaga ono osobnej oceny.
Co może oznaczać poprawa w praktyce?
Jeśli termolezja przyniesie ulgę, może to oznaczać dłuższe stanie i chodzenie bez bólu krzyża, spokojniejszy sen, łatwiejsze wstawanie z łóżka i schylanie się, swobodniejsze obracanie głowy podczas jazdy samochodem, rzadsze bóle głowy od karku albo dłuższy spacer bez bólu kolana. Dla wielu osób ważne jest też to, że łatwiej wrócić do ćwiczeń i rehabilitacji oraz ograniczyć leki przeciwbólowe. Tempo i zakres poprawy są indywidualne.
Czy termolezję można powtórzyć?
Tak. Jeśli zabieg pomógł, a ból po pewnym czasie wraca, termolezję można wykonać ponownie – po ponownej ocenie lekarskiej. U osób, którym pierwszy zabieg wyraźnie pomógł, kolejne często działają podobnie. Nie planujemy z góry serii zabiegów, a jeśli termolezja nie przyniosła poprawy, nie powtarzamy jej automatycznie.
Co, jeśli nie ma poprawy?
Brak poprawy jest sygnałem do ponownej oceny, a nie do automatycznego powtarzania zabiegu. Może oznaczać, że ból ma więcej niż jedno źródło, że nie wszystkie nerwy zaopatrujące staw zostały wyłączone albo że rozpoznanie wymaga weryfikacji. Lekarz może zlecić dodatkowe badania, zaproponować inną metodę – np. kriolezję, termolezję pulsacyjną, inną blokadę lub rehabilitację – albo skierować na konsultację ortopedyczną lub neurochirurgiczną.
Ćwiczenia i terapia po zabiegu. → Zabiegi minimalnie inwazyjne
Pozostałe zabiegi pod kontrolą USG i RTG. →
Możliwe działania niepożądane
Częstsze i przemijające są: ból i tkliwość w miejscu wkłuć, przejściowe nasilenie dolegliwości przez kilka dni, siniak oraz pieczenie lub nadwrażliwość skóry w okolicy unerwianej przez leczony nerw, ustępujące zwykle w ciągu kilku tygodni. W dużym przeglądzie zabiegów w odcinku lędźwiowym takie drobne powikłania dotyczyły około jednego na sto leczonych punktów. Rzadziej zdarzają się: dłużej utrzymujący się ból o charakterze nerwowym, drętwienie skóry – np. z tyłu głowy po zabiegu w górnym odcinku szyjnym – przejściowe zaburzenia równowagi po takim zabiegu, zakażenie, krwiak, a u osób z cukrzycą przejściowy wzrost poziomu cukru po sterydzie. Bardzo rzadkie, ale poważne powikłania to oparzenie skóry, uszkodzenie nerwu ruchowego lub korzenia nerwowego z osłabieniem mięśni, uszkodzenie innych sąsiednich struktur oraz reakcja alergiczna na podane leki.
Skontaktuj się pilnie z lekarzem, jeśli po zabiegu narasta ból, obrzęk, zaczerwienienie lub ocieplenie skóry w miejscu wkłucia, pojawi się gorączka, nowe osłabienie lub drętwienie ręki albo nogi lub silny, palący ból, który się nasila. Przy duszności, obrzęku twarzy lub gardła, nagłym osłabieniu kończyn albo zaburzeniach oddawania moczu lub stolca zadzwoń pod numer 112 lub zgłoś się na SOR.
Najczęstsze pytania
Czy termolezja to to samo co termoablacja i RFA?
Tak. To różne nazwy tego samego zabiegu – wyłączenia fragmentu nerwu ciepłem wytwarzanym przez prąd o częstotliwości fal radiowych. Odrębnym zabiegiem jest termolezja pulsacyjna (PRF), która nerwu nie uszkadza.
Czy wyłączone nerwy nie są mi potrzebne?
Termolezja dotyczy drobnych gałązek czuciowych zaopatrujących staw i niewielkie mięśnie wokół niego. Nie odpowiadają one za siłę rąk i nóg ani za czucie w kończynach, a stymulacja ruchowa przed zabiegiem pozwala ominąć nerwy ruchowe. Z czasem gałązki się odbudowują.
Jak długo działa termolezja?
Najczęściej od kilku do kilkunastu miesięcy, ale u różnych osób bardzo różnie. Efekt jest czasowy, ponieważ nerw się odbudowuje. Gdy ból wraca, zabieg można powtórzyć po ponownej ocenie.
Ile trwa zabieg?
Zwykle 30–60 minut, zależnie od leczonej okolicy i liczby nerwów. Do tego dochodzi czas na przygotowanie i krótką obserwację po zabiegu.
Czy przed termolezją zawsze potrzebna jest blokada?
Tak. W DOLORMED termolezję zawsze poprzedza konsultacja i blokada diagnostyczna. Pozwala ona sprawdzić, czy wybrane nerwy rzeczywiście przewodzą ból, zanim zostaną wyłączone.
Czy przed zabiegiem potrzebny jest rezonans?
Nie zawsze. Przy bólu kręgosłupa zwykle potrzebne są aktualne badania obrazowe odpowiedniego odcinka, głównie po to, by wykluczyć inne przyczyny bólu. Przy bólu kolana często wystarcza RTG. Jeśli masz rezonans lub tomografię, przynieś opis i płytę z obrazami. O potrzebie nowych badań zdecyduje lekarz.
Czy podczas termolezji podaje się sterydy?
Tak. Po wyłączeniu nerwu przez kaniulę podajemy zwykle lek znieczulający z niewielką dawką sterydu, aby zmniejszyć przejściowe podrażnienie nerwu i ból po zabiegu. Jeśli masz cukrzycę lub zalecono Ci unikanie sterydów, powiedz o tym podczas kwalifikacji.
Czy termolezja pomoże na rwę kulszową lub dyskopatię?
Termolezja stawów kręgosłupa nie leczy bólu promieniującego do nogi z powodu ucisku korzenia nerwowego. W takiej sytuacji rozważa się inne metody, np. zastrzyk nadtwardówkowy, a u wybranych osób termolezję pulsacyjną. Bywa jednak, że u tej samej osoby ból krzyża pochodzi ze stawów międzykręgowych, a ból nogi z korzenia – wtedy każde z tych źródeł ocenia się osobno.
Czy po termolezji mogę prowadzić samochód?
W dniu zabiegu nie – leczona okolica może być zdrętwiała i tkliwa, a po sedacji prowadzenie pojazdu jest wykluczone. Zaplanuj powrót z osobą towarzyszącą lub inny transport.
Czy biorąc leki przeciwkrzepliwe, mogę mieć zabieg?
Często tak, ale powiedz o nich lekarzowi podczas kwalifikacji. Nie odstawiaj ich samodzielnie – decyzję podejmuje lekarz, biorąc pod uwagę leczone miejsce, ryzyko krwawienia i ryzyko zakrzepicy.
Czy z rozrusznikiem serca można mieć termolezję?
Tak, ale dopiero po konsultacji kardiologicznej i ustaleniu, jak przygotować urządzenie na czas zabiegu. Dotyczy to także kardiowertera-defibrylatora. O wszczepionym stymulatorze innego rodzaju powiedz podczas kwalifikacji.
Czy termolezja zastąpi operację?
Nie zastępuje leczenia operacyjnego tam, gdzie jest ono potrzebne, np. przy zaawansowanym zniszczeniu stawu kolanowego albo niedowładzie z ucisku korzenia. Może jednak zmniejszyć ból u osób, które czekają na operację, nie mogą jej przejść lub nie chcą się jej poddać.
Czy potrzebne jest skierowanie?
Nie. Konsultacja, blokada diagnostyczna i termolezja w DOLORMED są świadczeniami prywatnymi i nie wymagają skierowania.
Ile kosztuje termolezja?
Cena zależy od leczonej okolicy i liczby nerwów. Aktualną cenę zabiegu oraz konsultacji kwalifikacyjnej znajdziesz w naszym cenniku. O ostatecznej cenie zabiegu informujemy przed jego wykonaniem.
Gdzie wykonywany jest zabieg?
W Centrum Medycznym DOLORMED w Lesznie, ul. Działyńskich 15, wejście B. Wizytę można umówić telefonicznie lub przez rejestrację internetową.
Opracowanie medyczne: lek. Krzysztof Szulc, specjalista neurolog, lekarz medycyny bólu. Aktualizacja: 30.10.2026.
Źródła: Cohen i wsp. – wytyczne dotyczące bólu stawów międzykręgowych odcinka lędźwiowego (2020), Hurley i wsp. – wytyczne dotyczące bólu stawów odcinka szyjnego (2022), McCormick i wsp. – wytyczne dotyczące bólu stawu krzyżowo-biodrowego (2025), NICE NG59 – ból krzyża i rwa kulszowa, Busse i wsp. – wytyczne BMJ dotyczące zabiegów w przewlekłym bólu kręgosłupa (2025), Lê Truong i wsp. – termolezja w przewlekłym bólu krzyża, przegląd systematyczny (2026), metaanaliza badań z zabiegiem pozorowanym – termolezja nerwów kolanowych (2026), Kornick i wsp. – powikłania termolezji w odcinku lędźwiowym (2004). Materiał informacyjny nie zastępuje indywidualnej porady lekarskiej.
